10e Folkwoods Festival. 14 t/m 16 augustus, Philips de Jonghpark, Eindhoven.
publiek Folkwoods. Foto: Ton Maas
Eigenlijk verdient het Eindhovense Folkwoods Festival een toepasselijke ‘middle name’: feelgood. Als iets het evenement bijzonder maakt, is dat een flink deel van de trouwe bezoekers de aankleding en de sfeer even belangrijk, zo niet belangrijker vindt dan het programma. Zelfs tijdens optredens van de bekendste artiesten zijn de comfortabele zitjes overal op het festivalterrein druk bezet. Bier en wijn worden hier niet in plastic geschonken, maar gewoon in glas. Je zou denken dat dat niet verenigbaar is met de vele blootsvoets gaande danslustigen, maar Folkwoods bewijst al jaren dat het kan.
Een deel van het programma is duidelijk afgestemd op deze sfeerzoekers. De Nederlandse groep Rapalje voegt niets toe aan de ontwikkeling van de folkmuziek, maar past met zijn uitdossing, ‘klassieke’ repertoire en publieksvriendelijke presentatie precies in het profiel. Ook is Folkwoods met regelmaat het toneel van een reünie. Het eerste optreden van de Nederlandse folkgroep Mountain Dew in dertig jaar was voor de deelnemers ongetwijfeld een feestje, maar voor buitenstaanders vooral rommelig en saai.
Marike Jager Foto: Ton Maas
Een andere gewoonte van het festival is om artiesten die ooit bevielen, met regelmaat terug te laten keren. Het belang daarvan werd zondagochtend aangetoond door Folkwoods’ eigen groeibriljantje: singer-songwriter Marike Jager – voor de derde keer alweer. Zo ontstaat een speciale band tussen publiek en artiest en die is op Folkwoods goed voelbaar. Net als de meeste andere muzikanten verdween Jager na haar indrukwekkende optreden slechts kort achter de coulissen, om vervolgens in vrijetijdsklof op te gaan in de grote festivalfamilie.
Publiek, foto: Ton Maas
Folkwoods biedt ook een speciaal kinderprogramma met instrumentenbouw en een modeshow. Voor de allerkleinsten is er een T-shirt met de rugtekst ‘Als ik later groot ben… ga ik nog steeds naar Folkwoods’. Bovendien stonden dit jaar ook eigen kinderen van het festival op de planken. De balfolkgroep Orfeo, waarvan de leden elkaar zeven jaar geleden tijdens Folkwoods ontmoetten, mocht tot tweemaal toe haar inventief gearrangeerde dansmuziek ten gehore brengen in de balfolktent.
Fratelli Mancuso, foto: Ton Maas
Dat Folkwoods wel degelijk artistieke pretenties heeft, blijkt uit het feit dat de samenstellers het lef hebben om hun publiek soms verrassend ‘zware’ kost voor te schotelen. De muziek van Fratelli Mancuso uit Italië is weliswaar geworteld in oude volkstradities, maar schuurt verraderlijk dicht langs jazz en avantgarde. Bovendien boren de broers met hun indringende zang diepe emotionele lagen aan. De geladen spanning die ze in de grote tent wisten te creëren met soms slechts één enkele samenklank, bleek moeiteloos bestand tegen het festivalrumoer op de achtergrond. De stormloop richting het tafeltje met cd’s, meteen nadat de laatste ovatie was verstomd, sprak boekdelen over de ontvangst die de broers ten deel viel op Folkwoods. Binnen no time was de hele uit Italië meegebrachte voorraad verdwenen.
La Talvera, foto: Ton Maas
Op het hoofdpodium waren de spannendste optredens van Occitaanse signatuur. Zaterdag was het de Franse groep La Talvera die de zaak op scherp zette met hun wonderlijke vermenging van de eigen traditie met exotische injecties. Zangeres Céline Ricard wervelde al zingend onafgebroken over het podium, aangejaagd door het stuwende geplok van Paul Goillot op de guimbri, de basluit van de Marokkaanse gnawa. Telkens als de danswoede voor het podium naar haar smaak te wensen over liet, riep ze dreigend ‘ik kom eraan!’, om zich vervolgens met microfoon en al onder het publiek te begeven teneinde een nieuwe inhaak-kettingdans op gang te brengen.
Vlak voor de finale op zondagavond zorgde het Nederlandse kwartet Maalstroom met de Schotse zangeres en saxofoniste Jo Freya voor de fijnzinnigste verrassing van Folkwoods 2009: prachtig gearrangeerde en sprankelend vertolkte composities voor rietblazers (klarinet en sax), viool, gitaar en percussie. Met dit overwegend eigen werk wordt nieuw gebied ontgonnen in de grensstreek tussen folk, jazz en klassiek.
© Ton Maas
Oorspronkelijk gepubliceerd in de Volkskrant van 17 augustus 2009
Luister ook naar het programma Door de Mazen van het Net van 8 augustus 2009 van Ton Maas gewijd aan de Fratelli Mancuso.
Door de Mazen van het Net - Fratelli Mancuso
Betoverende samenzang van Siciliaanse komaf.
De broers Enzo en Lorenzo, samen het duo Fratelli Mancuso, debuteerden ruim tien jaar geleden met het indrukwekkende album Bella Maria. Hun repertoire bestaat uit zelfgeschreven liederen die ze uitvoeren in de eeuwenoude traditie van de Siciliaanse volkspolyfonie. Hun licht tegen elkaar schurende stemmen behoren volgens velen tot het beste dat de wereld in vocale termen heeft voortgebracht. Op 15 augustus zijn ze voor de allereerste keer in Nederland te zien, tijdens het Folkwoods Festival in Eindhoven.