Het besluit tot opheffing van de Concertzender heeft onder de luisteraars tot veel beroering geleid. Zo ook bij dhr. D. van Uytvanck. Hij schreef een open brief aan de verantwoordelijken:
Nijmegen, 2 september 2009
Van: Dieter Van Uytvanck
Aan: Jan Westerhof, directeur radioprogrammering van de NPO
Henk Hagoort, voorzitter van de raad van bestuur van de NPO
Ruurd Bierman, voorzitter bestuur concertzender
CC: Ronald Plasterk, Minister voor cultuur en media
Gusta Korteweg, algemeen directeur van de concertzender
Geachte heer Westerhof,
Geachte heer Hagoort,
Geachte heer Bierman,
Ik werd onlangs bijzonder pijnlijk getroffen door de aankondiging dat de concertzender binnenkort geen deel meer zal uitmaken van de NPO. Los van de strategische en financiële overwegingen die hieraan ten gronde liggen vind ik het een enorm verlies van diversiteit bij de publieke omroep. Radio 6 zou dit verlies nog enigszins goed kunnen maken, ware het niet dat sinds de omvorming tot “jazz-zender” ook daar sprake is van een ten hemel schreiende vervlakking.
Waar kan ik als luisteraar met een buitengewoon eclectische smaak straks nog terecht voor pakweg volksmuziek uit Uzbekistan, een concert voor alpenhoorn, of echt experimentele soundscapes? Hoe moet ik straks ’s avonds wegdromen bij het geluid van een betoverende Indische raga? Bij welk radiostation wordt ik nog echt verrast als ik inschakel? Ik ken alvast geen publieke radiozender (op de concertzender na) die een antwoord biedt op deze vragen. Nu zal een dergelijke vraag ongetwijfeld niet passen binnen het steeds meer om zich heen grijpende marktdenken, maar laat ik u dan ter illustratie even via een anekdote aangeven hoezeer ik de concertzender apprecieer.
Bij gebrek aan een radio op FM die me aanspreekt heb ik speciaal een telefoon gekocht die het mogelijk maakt om MP3-bestanden af te spelen op mijn autoradio – met het doel om concertzender-programma’s te kunnen beluisteren. Daartoe heb ik overigens ook een computerprogramma ontwikkeld dat mijn favoriete programma’s (het chanson, Folk! It, Wereldmuze) opneemt en omzet in een podcast die ik dan later weer af kan spelen. Kan u zich enigszins inbeelden hoe zeer iemand een radiozender apprecieert vooraleer hij al die inspanning doet? Ik hoop alvast dat het een beetje gewicht in de schaal kan werpen als kwalitatief statement in het landschap van de aloverheersende luistercijfers.
De vaakgeciteerde argumenten die ingeroepen worden voor het wegsaneren van de concertzender snijden wat mij betreft geen hout.
Een “vlakke” programmering met van alles wat in elk programma haalt het echt niet van een selectie aan gespecialiseerde genre-uitzendingen. Zo zal met het ter ziele gaan van de concertzender het bij mijn weten laatste folk-radioprogramma in België en Nederland verloren gaan. Het snuifje mainstream wereldmuziek op radio 6 kan daar nooit tegenop wegen.
Daarnaast heb ik alvast nog nooit last gehad van “amateuristische” presentatoren. Hoogstens viel het me op dat op de concertzender de nadruk (terecht!) ligt op de muziek, dat er (gelukkig!) weinig chit-chat is, dat mensen die er presenteren met verstand van zaken spreken. Geen ergerlijk nutteloos gebabbel, geen idiote wedstrijden, geen telefonische ellenlange columns. Dat komt in het jingle-gekke Hilversum misschien als raar over, maar naar mijn ervaring is het een zeer welkom alternatief, dat meer navolging verdient.
In alle eerlijkheid is mijn vertrouwen in de publieke omroep met het doodsvonnis van de concertzender tot een dergelijk laag niveau gezakt dat ik me sterke vragen stel bij het bestaansrecht ervan. Als mijn belastinggeld alleen naar makkelijke, licht verteerbare cultuuruitingen gaat, is het het dan wel waard?
Mijn financiële bijdrage richting concertzender is alvast de deur uit – misschien zet het u aan het denken als straks de beste zender van de publieke omroep gedwongen wordt om zelfstandig verder te gaan. Ik wens hen alvast het allerbeste en hoop dat ze – wat er ook gebeurt – hun rijke traditie van compromisloze kwaliteit verder kunnen zetten. Bij voorkeur met expliciete steun van de NPO, als het moet zonder.
Met de meeste hoogachting,
Dieter Van Uytvanck
